സമകാലീന രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ചെറിയ അനിഷ്ടങ്ങൾ പോലും വലിയ കലാപങ്ങൾക്കും വാഗ്വാദങ്ങൾക്കും വഴിതെളിക്കുമ്പോൾ, അതിൽ നിന്നെല്ലാം വ്യത്യസ്തനായി നിലകൊണ്ട വ്യക്തിത്വമായിരുന്നു കെ.പി.ധനപാലൻ. രാഷ്ട്രീയത്തിലെ തിരിച്ചടികളെയും അവഗണനകളെയും അതിജീവിച്ചപ്പോഴും പാർട്ടിക്ക് ഒട്ടും വേദനയുണ്ടാക്കാത്ത സൗമ്യ ശൈലിയാണ് അദ്ദേഹം പിന്തുടർന്നത്. 2001-ലെ വടക്കേക്കര നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ സ്ഥാനാർഥിത്വം നഷ്ടപ്പെട്ടതും, 2014-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ സിറ്റിങ് മണ്ഡലമായ ചാലക്കുടിയിൽ നിന്ന് മാറ്റി തൃശൂരിൽ മത്സരിപ്പിക്കാൻ നിർബന്ധിതനായതുമൊക്കെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതത്തിലെ കയ്പേറിയ ഏടുകളായിരുന്നു. “എന്നെ സ്നേഹിക്കുന്ന നേതാക്കളെല്ലാം ഉണ്ടായിട്ടും എനിക്കു പിന്മാറേണ്ടിവന്നു” എന്ന് പിൽക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം വേദനയോടെ ഓർത്തെടുത്തിട്ടുണ്ട്.
വടക്കേക്കരയിലെയും ചാലക്കുടിയിലെയും പ്രതിസന്ധികൾ
2001-ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വടക്കേക്കരയിൽ സ്ഥാനാർഥിയാകാൻ ഹൈക്കമാൻഡ് തീരുമാനിച്ചതോടെ അദ്ദേഹം പ്രചാരണം തുടങ്ങിയിരുന്നു. എന്നാൽ, അന്ന് നിലനിന്നിരുന്ന ഗ്രൂപ്പ് സമവാക്യങ്ങളുടെ ബലത്തിൽ അവസാന നിമിഷം അദ്ദേഹത്തെ മാറ്റുകയായിരുന്നു. ഈ തീരുമാനം തന്നെ ഏറെ തളർത്തിയെന്ന് ധനപാലൻ തുറന്നു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. സമാനമായ രീതിയിൽ 2014-ൽ താൻ അഞ്ച് വർഷം പരിപാലിച്ച ചാലക്കുടി മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നും തൃശൂരിലേക്ക് മാറി മത്സരിക്കാൻ ഹൈക്കമാൻഡ് നിർദേശിച്ചു. പി.സി. ചാക്കോ തൃശൂരിൽ നിന്ന് ചാലക്കുടിയിലേക്ക് മാറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു എന്ന സൂചന ലഭിച്ചതിനെത്തുടർന്നാണ് സീറ്റ് മാറ്റം ഉണ്ടായത്.
ഡൽഹിയിലെ ഇടപെടലുകളും എ.കെ. ആന്റണിയുടെ അഭ്യർഥനയും
സീറ്റ് മാറ്റത്തിൽ വലിയ അതൃപ്തിയുണ്ടായിരുന്ന ധനപാലൻ അത് നേതാക്കളെ അറിയിച്ചിരുന്നു. ഡൽഹിയിൽ നടന്ന ചർച്ചകളെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ വെളിപ്പെടുത്തി: ‘‘അവിടെയെത്തുമ്പോൾ എല്ലാ നേതാക്കളുമുണ്ട്; വി.എം.സുധീരൻ, എ.കെ.ആന്റണി, രമേശ് ചെന്നിത്തല, ഉമ്മൻ ചാണ്ടി. കേന്ദ്ര നേതാക്കളായ ഗുലാം നബി ആസാദും മുകുൾ വാസ്നിക്കുമുണ്ട്. നേതാക്കൾ പറഞ്ഞു: ‘തൃശൂർ – ചാലക്കുടി എംപിമാർ മണ്ഡലം വച്ചു മാറിയാൽ രണ്ടു പേരും ജയിക്കുമെന്നാണു റിപ്പോർട്ട്.’ ഞാൻ പറഞ്ഞു: ‘എനിക്കു ചാലക്കുടിയിൽ അല്ലാതെ മറ്റൊരിടത്തും മത്സരിക്കാൻ ആഗ്രഹമില്ല.’ പക്ഷേ, നേതാക്കൾ നിർബന്ധിച്ചു. ഇല്ലെന്നു പറഞ്ഞു ഞാനിറങ്ങി. പക്ഷേ, എ.കെ.ആന്റണി പിന്നാലെ വന്നു. ‘പറയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ട്. പക്ഷേ, എനിക്കു വേണ്ടി താൻ സമ്മതിക്കണം.’ അങ്ങനെയാണു ഞാൻ തൃശൂരിൽ മത്സരിക്കാൻ സമ്മതിച്ചത്. ജയിക്കാനല്ല, തോൽക്കാനാണു പോകുന്നതെന്നു ഞാൻ അവരോടു പറഞ്ഞു. എന്നിട്ടും, എന്റെ അഭ്യർഥന നേതാക്കൾ ഉൾക്കൊള്ളാൻ തയ്യാറായില്ല.’’
പ്രിയപ്പെട്ട നേതാവിനെ അനുസ്മരിച്ച് സലീം കുമാറും വി.ഡി. സതീശനും
കെ.പി.ധനപാലന്റെ വിയോഗത്തിൽ നടൻ സലിം കുമാർ പങ്കുവെച്ച ഓർമകൾ വൈകാരികമായിരുന്നു. പറവൂരിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട നേതാവായിരുന്ന ധനപാലൻ ചേട്ടൻ, രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ വിയോഗ വേളയിൽ കാണിച്ച ആത്മാർത്ഥത തനിക്ക് ഇപ്പോഴും മറക്കാനാവില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ഒരു വിമത ശബ്ദവുമില്ലാതെ പാർട്ടി തീരുമാനങ്ങൾ ശിരസാവഹിച്ച അദ്ദേഹത്തെ കേരള രാഷ്ട്രീയത്തിലെ മാതൃകാപരമായ വ്യക്തിത്വമായാണ് പലരും നോക്കിക്കാണുന്നത്.
പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് വി.ഡി. സതീശൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണത്തിൽ അതീവ ദുഃഖം രേഖപ്പെടുത്തി. “കെ.പി.ധനപാലന്റെ വേർപാടിലൂടെ തനിക്കു ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരനെയാണു നഷ്ടപ്പെട്ടത്. പ്രതിസന്ധി ഘട്ടങ്ങളിലെല്ലാം അദ്ദേഹം ഒപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു. സൗമ്യമായ ഇടപെടലും ശാന്തമായ പെരുമാറ്റവുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റേത്. ഏതു പ്രതിസന്ധിയിലും തളരാത്ത പോരാട്ടവീര്യം. ഒരു വാക്കു കൊണ്ടുപോലും പാർട്ടിയെ വേദനിപ്പിക്കാത്ത രാഷ്ട്രീയ വ്യക്തിത്വം. അടിയുറച്ച കോൺഗ്രസുകാരൻ” എന്ന് സതീശൻ അനുസ്മരിച്ചു. മുഖ്യമന്ത്രിയായ ശേഷം പറവൂരിൽ തനിക്ക് ലഭിച്ച സ്വീകരണത്തിന് സംഘാടകസമിതി ചെയർമാനായി അദ്ദേഹം നേതൃത്വം നൽകിയതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവസാന പൊതുരംഗമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.